مش فایبرگلاس زیرکونیومدار چیست و چرا استفاده از آن در اجرای پلاستر سیمانی الزامی است؟
در اجرای پلاستر های سیماتنی ، انتخاب هر نوع توری فایبرگلاس صرفاً به دلیل شباهت ظاهری یا وزن مناسب کافی نیست. اگر مش فایبرگلاس قرار است داخل ملات یا اندود سیمانی قرار بگیرد، باید در برابر محیط قلیایی سیمان مقاومت کافی داشته باشد. به همین دلیل، پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰ برای اجرای وال مش استفاده از الیاف شیشه مقاوم به قلیا یا AR-Glass را مطرح کرده و برای آن حداقل ۱۶ درصد زیرکونیا (ZrO₂) در نظر گرفته است.
بنابراین در وال مش با ملات سیمانی، «زیرکونیومدار بودن» یک ویژگی تبلیغاتی یا آپشن اضافی برای محصول نیست؛ بلکه بخشی از مشخصات فنی موردنیاز مش مقاوم به قلیا محسوب میشود. البته این الزام مربوط به محیط سیمانی است و برای اندود گچی شرایط متفاوتی وجود دارد. متن پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰ نیز این تفاوت را صراحتاً بیان میکند. دفتر مقررات ملی ساختمان نیز پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰ را بهعنوان مرجع مهار اجزای غیرسازهای معرفی میکند.
مش فایبرگلاس زیرکونیومدار چیست؟
مش فایبرگلاس زیرکونیومدار نوعی شبکه بافتهشده از الیاف شیشه مقاوم در برابر قلیا است که معمولاً با عنوان AR Fiberglass Mesh یا AR-Glass Mesh شناخته میشود.
تفاوت اصلی این محصول با مشهای معمولی مانند E-Glass فقط به ظاهر، اندازه چشمه یا وزن مش مربوط نمیشود. ترکیب شیمیایی خود الیاف اهمیت دارد. در الیاف AR، وجود زیرکونیا یا دیاکسید زیرکونیوم (ZrO₂) باعث افزایش مقاومت الیاف شیشه در محیطهای قلیایی میشود.
این ویژگی زمانی اهمیت پیدا میکند که مش در ملات سیمانی قرار میگیرد؛ زیرا محیط سیمانی قلیایی است و الیاف شیشه معمولی ممکن است در طول زمان تحت تأثیر این محیط قرار گرفته و بخشی از مقاومت مکانیکی خود را از دست بدهند.
چرا وجود زیرکونیا در مش وال مش اهمیت دارد؟
وال مش زمانی عملکرد مناسبی دارد که شبکه الیاف بتواند نیروهای کششی ایجادشده در سیستم دیوار و ملات را تحمل کند. بنابراین صرف سالم بودن مش در هنگام اجرا کافی نیست؛ مش باید در طول دوره بهرهبرداری نیز خصوصیات مکانیکی مورد انتظار را حفظ کند.
در محیط سیمانی با قلیائیت بالا، الیاف شیشه معمولی میتوانند به مرور دچار افت مقاومت شوند. به همین دلیل در پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰ تأکید شده است که کاهش قلیائیت سیمان یا استفاده از یک پوشش محافظ روی الیاف بهتنهایی کافی نیست و در محیط سیمانی باید از الیاف شیشه مقاوم به قلیا استفاده شود. در همین سند، حداقل مقدار زیرکونیا برای AR-Glass برابر ۱۶ درصد ذکر شده است. متن پیوست ششم استاندارد ۲۸۰۰، بخش مسلح کردن دیوار با شبکه الیاف

آیا هر مش فایبرگلاس ۱۶۰ یا ۲۰۰ گرمی برای وال مش مناسب است؟
خیر. یکی از اشتباهات رایج در بازار این است که کیفیت و مناسب بودن توری فایبرگلاس تنها براساس وزن آن بررسی شود.
دو مش با وزن یکسان میتوانند از نظر مقاومت به قلیا، درصد زیرکونیا، مقاومت کششی، ابعاد چشمه و افت مقاومت پس از قرارگیری در محیط قلیایی کاملاً متفاوت باشند.
برای پروژه وال مش باید حداقل موارد زیر در مدارک فنی محصول قابل کنترل باشد:
- نوع الیاف AR-Glass
- درصد ZrO₂
- مقاومت کششی
- مقاومت پس از آزمون قلیایی
- اندازه چشمه
- ساختار دو جهته مش
- وزن واحد سطح یا گرماژ متناسب با طراحی
در راهنمای ۱۴۰۳ نیز تعیین درصد زیرکونیا و انجام آزمون مقاومت به قلیا در کنار آزمایش خواص مکانیکی از آزمونهای موردنیاز برای شناخت مشخصات الیاف معرفی شده است. راهنمای طراحی وال مش